Şağan qalası

Şağan qalası
Ölkə	Azərbaycan
Şəhər	Bakı
Yerləşir	Şağan
Aidiyyəti	Şirvanşahlar dövləti
Tikilmə tarixi	XII-XIII əsrlər
Üslubu	Şirvan-Abşeron memarlıq məktəbi
Material	kirəc daşı
Vəziyyəti	xarabalıqları qalıb
UNESCO Ehtiyat Siyahısı
Rəsmi adı: The Caspian Shore Defensive Constructions
Tipi	Mədəni
Təyin edilib	2001
İstinad nöm.	1573
Dövlət	Azərbaycan
Region	Avropa
Azərbaycandakı tarixi abidələrin milli qeydiyyatı
İstinad nöm.	94
Kateqoriya	Qala
Əhəmiyyəti	Ölkə əhəmiyyətli
40°29′51″ şm. e. 50°07′45″ ş. u.HGYO
Şağan qalası
Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Şağan qalası — Şağan qəsəbəsində yerləşən XII-XIII əsrlərə aid Abşeron qalalarından biri. 1841-ci ildə baş vermiş güclü zəlzələnin nəticəsində qalanın çox hissəsi dağılıb. Hazırda yalnız bir bürcü salamatdır.

Qala Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 2 avqust 2001-ci ildə verdiyi 132 nömrəli qərar ilə ölkə əhəmiyyətli daşınmaz tarix və mədəniyyət abidələrinin siyahısına salınıb.

2001-ci ildə Şağan qalası digər Xəzəryanı müdafiə qurğuları ilə birlikdə UNESCO-nun Ehtiyat siyahısına daxil edilmişdir.

Şağan qalası XII-XIII əsrlərdə tikilib. Abşerondakı digər qalalar kimi ağ daşdan tikilən qalanın hazırda 24 metr hündürlüyündəki bir bürcü salamat qalıb. Abidənin dağılmasına əsas səbəb kimi 1841-ci ildə baş vermiş güclü zəlzələ göstərilir. Bu zəlzələ nəticəsində Şağan qalasına yaxın yerləşən Maştağa qalası tamamilə dağılıb. Uzun müddət dağıntı halında qalda yalnız 2014-cü ildə bərpa-bərkitmə işləri görülüb. Təmir işləri zamanı qalanın iki daş hasarının bünövrələri və bir neçə quyu aşkar edilib. Şağan qalası da Abşeronun digər qalaları kimi yeraltı yollara sahibdir. Qalanın içərisində ilk baxışda quyunu xatırladan yeraltı yol vaxtilə Mərdəkan qalalarına aparıb. Qala qəsəbənin hündür yerində inşa edildiyi üçün üstündən dənizin sahilini və Mərdəkan qəsəbəsini müşahidə etmək mümkündür.

Qalanın düzbucaqlı donjonu mövcud olmuş və onun bəzi xarabalıqları günümüzə qədər gəlib çatmışdır. Donjon üç pillədən ibarət olub, maşikulilərinin izləri ilə öz bərpa həllini gözləyirdi. Ş.Fətullayev-Fiqarovun sözlərinə görə, qala divarlarının izləri son dövrə qədər qalanın ümumi konturunu müəyyən etməyə imkan vermişdi, lakin hazırda isə onlar yeni tikililərin altında məhv olmuşdur.

• Ramana qalası
• Dairəvi Mərdəkan qalası
• Dördkünc Mərdəkan qalası