Dəstək
Pulsuz Yükləmə və Məlumat Platforması

İslam Əbdülqəniyeviç Kərimov (özb. Islom Abdugʻaniyevich Karimov, Ислом Абдуғаниевич Каримов; 30 yanvar 1938[…], Səmərqənd – 2 sentyabr 2016, Daşkənd) — Özbəkis

İslam Kərimov

Vikipediya, azad ensiklopediya
İslam Kərimov
özb. Islom Abdugʻaniyevich Karimov
özb. Ислом Абдуғаниевич Каримов
Özbəkistan Respublikasının Prezidenti
1 sentyabr 1991 – 2 sentyabr 2016
Əvvəlkivəzifə təsis edilib
SonrakıNiqmatilla Yoldaşov[d] (i. e.)
Sovet İttifaqı Kommunist Partiyası Mərkəzi Komitəsi Siyasi Bürosunun üzvü
14 iyul 1990 – 14 sentyabr 1991
Şəxsi məlumatlar
Doğum tarixi 30 yanvar 1938(1938-01-30)[…]
Doğum yeri
  • Səmərqənd, Özbəkistan Sovet Sosialist Respublikası, SSRİ
Vəfat tarixi 2 sentyabr 2016(2016-09-02) (78 yaşında)
Vəfat yeri
  • Daşkənd, Özbəkistan
Vəfat səbəbi beyin qansızması[d]
Dəfn yeri
  • Həzrət-Hızr məscidi[d]
Partiya
  • Özbəkistan Kommunist Partiyası[d],
  • Sovet İttifaqı Kommunist Partiyası
Təhsili
  • Daşkənd Dövlət Texniki Universiteti[d]
Fəaliyyəti dövlət xadimi
Uşaqları
  • Gülnarə Kərimova,
  • Lalə Kərimova
Dini sünnilik
Hərbi xidmət
Qoşun növü Özbəkistan Silahlı Qüvvələri
Döyüşlər
  • Tacikistanda vətəndaş müharibəsi,
  • Batken hadisələri[d]
Elmi fəaliyyəti
Elm sahəsi siyasətçi
Elmi dərəcəsi
  • iqtisad elmləri namizədi[d]
Təltifləri Özbəkistan Qəhrəmanı
qızıl "Olimpiya" ordeni — 1996 "Qızıl runo" ordeni "Qırmızı əmək bayrağı" ordeni "Xalqlar dostluğu" ordeni Collar of the Spanish Order of the Civil Merit — 2003 "Üç ulduz" ordeninin böyük xaçı Cross of Recognition 1-ci dərəcəli "Knyaz Yaroslav Mudrı" ordeni "Stara Planina" ordeni "Qızıl qartal" ordeni "Xidmətlərə görə" ordeninin böyük xaçı qızıl boyunbağılı "Böyük Vitautas" ordeni "İtaliya Respublikası qarşısında xidmətlərə görə" ordeninin boyunbağılı böyük cəngavər xaçı "Müstəqillik" ordeni "Böyük xidmətlərə görə" ordeni "Dostluq" ordeni Grand Order of Mugunghwa "Serbiya Respublikası" ordeni Ukrayna Prezidentinin fəxri fərqlənmə nişanı
"Şəfəq" ordeni 1-ci dərəcəli "Müqəddəs mömin Moskva knyazı Daniil" ordeni adlı odlu silah mükafatı
İmzanın şəkli
fondkarimov.uz
Vikianbarın loqosu Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

İslam Əbdülqəniyeviç Kərimov (özb. Islom Abdugʻaniyevich Karimov, Ислом Абдуғаниевич Каримов; 30 yanvar 1938[…], Səmərqənd – 2 sentyabr 2016, Daşkənd) — Özbəkistan Respublikasının 1-ci Prezidenti (1990–2016).

Həyatı

İslam Kərimov 1938-ci il yanvarın 30-da Özbəkistan Respublikasının Səmərqənd şəhərində anadan olub. Atası özbək, anası tacikdir. 1941-ci ildə uşaq evinə verilən İslam Kərimov bir ildən sonra yenidən ailəsinə qayıdır, lakin 1945-ci ildə yenidən uşaq evinin əbədi qonağı olur. Orta məktəbi bitirdikdən sonra Daşkənddə Orta Asiya Politexnik institutuna qəbul olur. 1960-cı ildə Kərimov mühəndis-mexanik ixsisası ilə universitet təhsilini başa vurur.

Universiteti bitirdiyi il "Taşselmaş" zavodunda usta köməkçisi kimi işləməyə başlayır. 1961–1966-cı illərdə "Çkalov" adına Daşkənd aviasiya istehsalat birliyində mühəndis, konstruktor və aparıcı mühəndis-konstruktor işləyir.

1967-ci ildə o, Daşkənd institutunu bitirərək iqtisadçı ixtisasına yiyələnir. 1983-cü ildə onu Özbəkistan SSR-in maliyyə naziri təyin edirlər. 1986-cı ildə Özbək SSR Nazirlər Şurasının sədr müavini və respublikanın Dövlət Plan Komitəsinin sədri seçilir. 1986-cı ildə Özbək SSR Nazirlər Şurasının sədr müavini və respublikanın Dövlət Plan Komitəsinin sədri seçilir. 1986–1989-cu illərdə Kərimov Kommunist Partiyasının Kaşkadarinskaya vilayət komitəsinin birinci katibi işləyir. O, keçmiş SSRİ-də Özbəkistan Kommunist Partiyasının I katibi (1989–1991) olub. Onu prezident olaraq Özbəkistan SSR-in Ali Soverti 1990-cı ilin 24 martında seçmişdi. 1990-cı ildən ölkənin prezidenti idi. İslam Kərimov sovetlər dövrü ilə birlikdə Özbəkistana 28 il rəhbərlik etmişdir.

Ölümü

İslam Kərimov avqustun 27-də qəfildən vəziyyəti pisləşmiş və xəstəxanaya yerləşdirilmişdir. Qızı Lola Kərimova atasının beyin qanaması keçirdiyini bildirmişdi. Bütün səylərə baxmayaraq, vəziyyəti yaxşılaşmayan İslam Kərimov 2 sentyabrda vəfat etmişdir. Onun ölümü ilə əlaqədar matəm elan olunmuş, bir çox dövlət və hökumət nümayəndələrinin iştirakı ilə təşkil olunan dəfn mərasimi ilə Səmərqənddə dəfn edilmişdir.

Xarici münasibətləri

İslam Kərimovun xarici siyasəti izolasionist sayılır.

Azərbaycanla münasibəti[mənbə göstərilməlidir]

İslam Kərimov siyasi fəaliyyəti dövründə yürütdüyü xarici siyasət kursunda isə Azərbaycan üçün maraqlı bir məqam daha diqqətçəkici olmuşdur. MDB-də yeganə ölkə idi ki, Ermənistanla heç bir iqtisadi, siyasi, mədəni münasibət qurmamışdır. Heç bir vaxt bir-birlərinə rəsmi səfər də etməmişdirlər. İndiyə qədər də Özbəkistanın İrəvanda Ermənistanın isə Daşkənddə səfirliyi fəaliyyət göstərmir.

Ədəbiyyat

  • İslam Kərimov. Yüksək mənəviyyat-yenilməz güc. "Oskar" NRM, Bakı, 168 səh.,2010.
Üst